NUTUKÇU ÖĞRETMENE LA FONTAINE ELEŞTİRİSİ

 

Okuduğum kitapta, aynı zamanda öğretmen olan yazarının bir La Fontaine masalı üzerinden yaptığı özeleştirisi çok hoşuma gitti. Bu masalı daha önce bilmiyor olmaktan da utanmadım değil.

 

 

ÇOCUK VE ÖĞRETMEN

La Fontaine, Masallar / Çeviren: Sabahattin Eyüboğlu

 

Size bir şey anlatayım da görün,

Yersiz azarını bir hödüğün.

Bir çocuk Seine Nehri kıyısında

Güle oynaya koşarken

Suya düşmüş nasılsa.

Boğuldu boğulacakken

Bir söğüt dalı yetişmiş imdadına.

Yapışakalmış yavrucak:

Allah’tan başka kimseler yok kurtaracak.

Tam o sırada bir öğretmen

Gelecek olmuş yukarıdan.

Çocuk bar bar bağırmış,

Hocasını imdadına çağırmış.

Hoca durmuş,

Sularla pençeleşen çocuğu görmüş,

Hemen başlamış azarlamaya:

-Pis yumurcak! Koşar mısın kıyıda?

Budur işte haylazlığın sonu!

Okul nasıl adam etsin seni?

Zavallı anan baban ne yapsın?

Peşinde mi dolaşsınlar Allah’ın günü?

Nedir çektiği zavallıların?

Keyif sizin dert onların…

Çekmiş çıkarmış çocuğu nehirden.

Çoklarına taş attım bu hikâyemde,

Vırvırcı, dırdırcı, ukala büyükler

Görmüşlerdir kendilerinin bir öğretmende.

Az değil, sürüyledir bu hödükler.

Soylarını bereketli kılmış Tanrı.

Dünyanın her yerinde, her işinde

Durmadan işler ağızları.

Be mübarek adam, önce kurtar beni,

Sonra çekersin söylevini!

 

 

 

 

Bir önceki masalın yazımında eksiklik var mı diye internetten araştırma yaparken, nutukçu öğretmenler hakkında başka bir La Fontaine masalı ile karşılaştım. Okuyanların algılarına haksızlık etmemek için, masala ilişkin kısa yorumumu sona bırakıyorum.

 

ÖĞRENCİ, UKALA ÖĞRETMEN VE BAHÇE SAHİBİ

La Fontaine, Masallar / Çeviren: Sabahattin Eyüboğlu

 

Öğrenci olduğu belli çocuğun biri

Bir yandan yaşının küçüklüğü gereği

Öte yandan ukala hocaların da,

Çocukların akıllarını bozmakta

Birebir olmalarından ötürü,

İki katlı sersem iki katlı haşarı,

Girip bir komşusunun bahçesine

Çiçekleri, meyveleri yolar dururmuş.

Bu komşuya, sonbaharda, Pomona Tanrıça

En güzellerini verirmiş meyvelerin.

Her mevsimi ayır güzelmiş bahçenin;

İlkbaharda da Flora

En güzel renklerini dökermiş oraya.

Adam öğrenciyi görmüş bahçede bir gün.

Seninki çıkmış bir meyve ağacına hoyratça,

Yoluyormuş tomurcukları bile

O canım, o nazlı umutlarını

O bolluk müjdecilerini bahçenin.

Dalları da kırmaya başlayınca

Bahçe sahibi bir adam yollamış okula

Gelsin de görsün diye öğretmen.

Hazret bir sürü çocukla gelmez mi?

İlkinden beterleriyle dolmuş bahçe.

Ukala işi ciddiye almış aklınca;

Zararı büsbütün arttırmış getirmekle

İyi eğitilmemiş bir haylaz sürüsünü.

Neden mi yapmış bunu? Çünkü

Vereceği cezanın bir ibret olması gerekirmiş,

Bütün öğrencilerin ömürleri boyunca

Hatırlamalıymış verecek olduğu dersi

Bunun üzerine Vergilius’tan Cicero’dan

Bir şeyler okumuş bilgilik sata sata.

Çektiği nutuk o kadar uzun sürmüş ki

Bahçenin altı üste gelmiş bu arada.

Nefret ederim nutuklardan

Yersiz ve tükenmez oldukları zaman.

Öğrencilerden beter bir şey varsa dünyada

O da ukala öğretmendir bence.

Hiç komşum olmasın daha iyi

Bu ikisinden biri komşum olacaksa.

 

 

Bu masalı da okuduktan sonra, aklıma Kayhan Hocanın 4. KZE Eğitimi sertifika töreninde söyledikleri geldi. “Biz öğretmenlerimizi bize öğrettikleri ile değil bıraktıkları duygularla hatırlıyoruz.”

La Fontaine’nin öğretmeninin onu vaazlardan bezdirdiğini ve onda ne kadar kötü duygular bıraktığını gördükçe, daha önce öğrencilerime attığım nutukları hatırlayıp irkildim. Acaba ben de öğrencilerimin biri ya da bir kaçında benzer bir bezginlik yaratıp, onlardan bir “Türk La Fontaine’i” yaratmış olabilir miyim? Umarım zaman şüphelerimi haksız çıkarır.

 

 

Kapak görseli

Author: Mustafa Göktaş

Share This Post On

Submit a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Share This